ადამიანის უფლებები
ცოტა ხნის წინ ძალიან საინტერესო ბროშურას გადავაწყდი, სახელად “შენიშვნები ადამიანის უფლებათა და ადამიანის უფლებათა მონიტორინგის შესახებ”. 1998 წელს არის გამოშვებული თბილისში..დაახლოებით 100 გვერდამდე წიგნში მოცემულია რამდენიმე პოლონელი ავტორის სტატია. ალბათ იცით, რომ პოლონეთმა ის გზა, რის გავლასაც ახლა ჩვენ ვცდილობთ, უკვე გაიარა. ნუ ჯერ ბოლომდე არ გაუვლია, მაგრამ პოსტსოციალისტური და პოსტტოტალიტალური პერიოდი წარმატებით გადალახა, გახდა ნატოს და ევროკავშირის წევრი. ამიტომ ძალიან დამაინტერესა რამდენიმე პოლონელი ინტელექტუალის შეხედულებამ ამ საკითხზე. რათქმაუნდა ახლა მე არ დავიწყებ მთლიანი წიგნის გადმოკოპირებას, უბრალოდ მოგაწვდით ორი პოლონელი ავტორის ორი სხვადასხვა სტატიიდან ფრაგმენტებს, რომელიც მე პირადად ძალიან მომეწონა. ძალიან კარგად და გასაგებად არის ჩამოყალიბებული ყველაფერი. მოკლედ ეს ავტორები არიან, მარეკ ნოვიცკი და ვიქტორ ოსიატინსკი.
სამართლებრივი სახემწიფოს ცნება ადამიანის უფლებათა სფეროში ერთ-ერთი საკვანძო ცნებაა. სამართლებრივია ისეთი სახელმწიფო, რომელშიც ადამიანსა და ხელისუფლებას შორის არსებობს მკაფიო, სტაბილური და ყველასათვის ცნობილი თამაშის წესები. ეს ის სახელმწიფოა, რომელშიც ადამიანს შეუძლია საკმაოდ ზუსტად გამოიცნოს ხელისუფლების რეაქცია მის ქმედებაზე, ვინაიდან ამ სახელმწიფოს მართავენ არა თვითნება ჩინოვნიკები და თანამდებობის პირები, არამედ მკაფიო კანონი.
ბუნებრივია, რომ სამართლებრივი სახელმწიფო სულაც არ არის ყოველთვის დემოკრატიული, ხოლო დემოკრატიული - სამართლებრივი.
ადამიანის უფლებანი და ტავისუფლებანი მხოლოდ და მხოლოდ ადამიანისა და სახელმწიფოს ურთიერთობის სფეროს მიეკუთვნება.
ადამიანის უფლებები ინდივიდუალურია და არა კოლექტიური. ამ უფლებათა სუბიექტი ადამიანია. ამიტომაც არ შეიძება საუბარი უმცირესობის უფლებათა შესახებ ადამიანის უფლებათა ჩარჩოებში - ეს პოლიტიკის ენაა და მისი საგანი. ადამიანის უფლებათა ჩარჩოებში გულისხმობენ იმ პირთა უფლებებს, რომლებიც ეროვნულ უმცირესობებს განეკუთვნებიან, ინვალიდთა უფლებებს, არა როგორც ჯგუფისა, არამედ თითოეული ინვალიდისა ცალ-ცალკე. (more…)






